klimax

 

Λάμπρου Κ. Σκόντζου,
Θεολόγου - Καθηγητού


Με την χάρη του Θεού διανύουμε την Αγία και Μεγάλη Τεσσαρακοστή την πιο σημαντική περίοδο της Εκκλησίας μας, κατά την οποία μας δίνεται η ευκαιρία να συναισθανθούμε τη λαθεμένη πορεία της ζωής μας, να τη διορθώσουμε και να επανακαθορίσουμε τη στάση μας απέναντι στο Θεό και τους συνανθρώπους μας.

Να ανακαλύψουμε τον χαμένο αυθεντικό εαυτό μας, να συνειδητοποιήσουμε την έκπτωσή μας από την αληθινή μας ταυτότητα, και να καλλιεργήσουμε τον πλούτο των χαρισμάτων που μας έχει δωρίσει ο Θεός.

Σκοπός όλων αυτών είναι η αποκατάσταση της καθαρότητας της θεόσδοτης εικόνας μας, ώστε να γίνουμε «σύμμορφοι τῆς εἰκόνος τοῦ Υἱοῦ» του Θεού (Ρωμ.8,29), να φθάσουμε «εἰς μέτρον ἡλικίας τοῦ πληρώματος τοῦ Χριστοῦ» (Εφ.4,13) και, τελικά, να αξιωθούμε της σωτηρίας μας, της κατά χάριν θεώσεως, που αποτελεί τον ύψιστο σκοπό της δημιουργίας μας.

Ο αγώνας για την πνευματική μας καθαρότητα είναι απαραίτητη προϋπόθεση για να μπορέσουμε κεκαθαρμένοι και αλλαγμένοι, να εορτάσουμε το άγιο Πάσχα, θεοφιλώς, να συναισθανθούμε το άμετρο μέγεθος της θείας αγάπης και να βιώσουμε την αναστάσιμη χαρά, ως προάγγελο και της δικής μας μελλοντικής ανάστασης.

Η αγία μας Εκκλησία προσέδωσε στην ιερή ετούτη περίοδο στοιχεία τέτοια που να μας δημιουργούν κατάνυξη και εγρήγορση.

Οι αναμνήσεις των γεγονότων στα οποία είναι αφιερωμένες οι Κυριακές, τα ευαγγελικά αναγνώσματα, οι ύμνοι και τα τιμώμενα πρόσωπα της Εκκλησίας μας έχουν συντεθεί κατάλληλα ώστε να επιτελούν σπουδαίο παιδαγωγικό ρόλο στην πνευματική μας πορεία.

Έτσι, την Δ΄ Κυριακή των Νηστειών μας προβάλλει την οσία μορφή του Αγίου Ιωάννη του Σιναΐτη, ως πρότυπο αληθινού ασκητή, γνησίου αγωνιστή κατά των παθών και πνευματικού δασκάλου απόκτησης των αρετών.

Μας προβάλλει επίσης και το περισπούδαστο βιβλίο του «Κλίμαξ», ένα από τα σπουδαιότερα και τα πλέον ψυχοφελή αναγνώσματα της ασκητικής γραμματείας.

Έναν θαυμάσιο πνευματικό οδηγό, χρησιμότατο ανάγνωσμα αυτή την ιερή και κατανυκτική περίοδο.

Ό άγιος Ιωάννης καταγόταν από την Παλαιστίνη, κατ’ άλλους από τη Συρία και έζησε τον 6ο μ. Χ. αιώνα. Από νέος αγάπησε το Χριστό και ποθούσε την μοναχική ζωή.

Κοντά σε πνευματικούς δασκάλους σπούδασε σε βάθος τη θεολογία της Εκκλησίας μας.

Του άρεσε να μελετά με πάθος τις άγιες Γραφές και τα συγγράμματα των μεγάλων Πατέρων της Εκκλησίας μας.

Όταν ενηλικιώθηκε αποσύρθηκε στην έρημο του Σινά, κοντά στον φημισμένο ερημίτη και πνευματικό δάσκαλο Μαρτύριο και εκάρη μοναχός.

Έζησε κοντά στον άγιο ασκητή τέσσερα χρόνια διδασκόμενος τις αρετές και τους τρόπους επίτευξης της προσωπικής κάθαρσης, σημειώνοντας τεράστια πνευματική πρόοδο.

Η φήμη του δεν άργησε να διαδοθεί ώστε στο ερημητήριό του έτρεχε πλήθος μοναχών και λαϊκών να τον συμβουλευθούν.

Μάλιστα είχε αποκτήσει και τη φήμη του θαυματουργού, ο οποίος με την προσευχή του έκανε πολλά θαύματα.

Εκεί έζησε για δεκαεννιά χρόνια. Κατόπιν εγκαταβίωσε στη Ιερά Μονή του Θωλά.

Όταν κοιμήθηκε ο ηγούμενος της σεβάσμιας Ιεράς Μονής της Αγίας Αικατερίνης Σινά, οι μοναχοί τον ανάδειξαν ηγούμενο, όπου τους ποίμανε για λίγα χρόνια και γι’ αυτό πήρε και την ονομασία Σιναΐτης.

Η νοσταλγία όμως της ερημικής ζωής τον οδήγησε να αφήσει την Μονή και να φύγει ξανά στην έρημο, όπου έμεινε ως την κοίμησή του, ασκούμενος, προσευχόμενος και συγγράφοντας τα περισπούδαστα βιβλία του «Κλίμαξ» και «Λόγος προς τον Ποιμένα».

Κοιμήθηκε το 606 και η Εκκλησία τιμά τη μνήμη του στις 30 Μαρτίου, ημέρα της κοίμησής του και ιδιαιτέρως την Δ΄ Κυριακή των Νηστειών.

Ο άγιος Ιωάννης με τον προσωπικό του αγώνα προσέλκυσε την Θεία Χάρη, η οποία τον καθαγίασε και του χάρισε τον φωτισμό του Αγίου Πνεύματος, καθιστώντας τον απαράμιλλο πνευματικό δάσκαλο.

Καρπός της κατά Θεόν σοφίας του και της πνευματικής του ωριμότητας υπήρξε το περισπούδαστο βιβλίο του «Κλίμαξ», το οποίο κληροδότησε στην Εκκλησία να είναι καταγραμμένες οι σοφές διδαχές του και να μας καθοδηγούν στην πνευματική μας πορεία.

Αφορμή για την συγγραφή της υπήρξε το αίτημα του ηγουμένου της Ιεράς Μονής Ραϊθού Ιωάννη, για αποστολή συμβουλών και πνευματικών λόγων για την ασκητική ζωή.

Ο άγιος Ιωάννης ο Σιναΐτης τότε, ως απάντηση του αιτήματος του συνέγραψε και του έστειλε ένα σύγγραμμα το οποίο ονόμασε «Κλίμαξ Θείας Ανόδου».