
Με την ευκαιρία του 49ου ετήσιου Μνημοσύνου του
Ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου και Εθνάρχης Μακάριος ο Γ' ήταν μια πληθωρική προσωπικότητα με πολυποίκιλα χαρίσματα.
Υπήρξε η μεγαλύτερη ηγετική φυσιογνωμία της Κύπρου.
Ήταν ένας από τους σημαντικότερους ηγέτες του ευρύτερου Ελληνισμού. Κατέστη μέγας καθοδηγητής του λαού του.
Εξευγένιζε τον πλησίον του, ενέπνεε αγωνιστικότητα και αυτοθυσία.
Άνθρωπος που
εντυπωσίαζε τον συνομιλητή του με εκείνο το ευφυές καθαρό του βλέμμα,
την απλότητα στους τρόπους και τη συμπεριφορά του και τη λεπτότητα της
φυσιογνωμίας του.
Η ιταλίδα
δημοσιογράφος Οριάνα Φαλάτσι αναφέρει για τον Μακάριο τα εξής: «Είναι
από τους λίγους αρχηγούς κρατών που αξίζει τον κόπο να σηκωθείς, αν όχι
και να γονατίσεις στο πέρασμά τους. Γιατί είναι από τους λίγους που
έχουν μυαλό. Και εκτός από μυαλό έχει και θάρρος. Και εκτός από θάρρος
έχει και αίσθηση χιούμορ, ανεξαρτησία σκέψης, αξιοπρέπεια. Μια
αξιοπρέπεια σχεδόν βασιλική, που ένας Θεός ξέρει από πού προέρχεται».
Φιλεύσπλαχνος:
ανάμεσα στα πολλά χαρίσματα που τον προίκισε ο Θεός ήταν η αγάπη που
επιδείκνυε για όλους τους ανθρώπους, κυρίως δε για τους πονεμένους και
ταλαιπωρημένους. Άνθρωπος γεμάτος προσφορά, γεμάτος καλοσύνη.
Ήταν αμνησίκακος, ο άνθρωπος της συγχώρεσης. Ήταν η ενσάρκωση της αγάπης και της ανεξικακίας.
Δεν είχε
μίσος για κανένα, παρά το γεγονός ότι πληγώθηκε και μισήθηκε από
πολλούς, ανάμεσα σε αυτούς και πολλοί εκ των οποίων ευεργετήθηκαν από
αυτόν, οι οποίοι προσπάθησαν (και ακόμα προσπαθούν) να σπιλώσουν τη
μνήμη του, να τον συκοφαντήσουν να τον σμικρύνουν και να περιορίσουν την
ακτινοβολία του, που λάμπει στην οικουμένη.
Όσο και να
προσπαθούν, είναι μικροί και δεν πρόκειται ούτε να τον φτάσουν ούτε και
να εμποδίσουν τις επερχόμενες γενεές να μιμηθούν και να έχουν το βίο του
για πρότυπο.
«Ο μακαριστός
Αρχιεπίσκοπος Χρυσόστομος Β΄, που γνώριζε καλά τον Μακάριο, έλεγε ότι
μόνον όταν τον ζήλευε κάποιος θα μπορούσε να τον μισήσει, ή να γίνει
εχθρός του», όπως ανέφερε σε πρόσφατη ομιλία του ο Αρχιεπίσκοπος Κύπρου
κ. Γεώργιος (Αρχιεπισκόπου Κύπρου κ. Γεωργίου, Ομιλία,σε εκδήλωση της
Μητροπόλεως Πάφου, με τίτλο «50 χρόνια από το Πραξικόπημα της 15ης
Ιουλίου 1974. Ημέρα Μνήμης και Τιμής», 15 Ιουλίου 2024).
Κανένα δεν
έβλεπε εχθρό. Στα πρόσωπα όλων έβλεπε τις ψυχές, που του εμπιστεύθηκε ο
Θεός, για τις οποίες θα έδινε λόγω κατά την ημέρα της Κρίσεως. Κατά την
επιστροφή του στην Κύπρο από το εξωτερικό, που απουσίαζε πέντε μήνες
μετά το πραξικόπημα, είπε χαρακτηριστικά: «Δέν ἔχω πρόθεσιν διώξεως
ἐχθρῶν καί ἀντιπάλων ἤ προσαγωγῆς ἐνώπιον δικαστηρίου τῶν βαρυνομένων μέ
πολιτικά ἀδικήματα. Δίδω εἰς ὅλους ἄφεσιν ἁμαρτιῶν καί ἀμνηστίαν...
Ἐνώπιον τοῦ θυσιαστηρίου τῆς Κύπρου τά πάθη καί ἡ διχόνοια οὐδεμίαν
ἔχουν θέσιν» (Αρχιεπισκόπου Κύπρου Μακαρίου Γ΄, Ομιλία του Προέδρου της
Δημοκρατίας Αρχιεπισκόπου Μακαρίου κατά την άφιξιν και υποδοχήν του εις
Κύπρον, κατόπιν πεντάμηνου σχεδόν παραμονής του εις το εξωτερικόν, μετά
το πραξικόπημα της 15ης Ιουλίου – 7 Δεκεμβρίου 1974», στο περιοδικό της
Εκκλησίας της Κύπρου «Απόστολος Βαρνάβας», τόμος 78ος, Ιουλίου –
Αυγούστου 2017, σελ. 468 – 473 και Άπαντα Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄,
τόμος ΙΕ΄1974, Ίδρυμα Αρχιεπισκόπου Μακαρίου Γ΄, Λευκωσία 2005, σελ. 523
– 527).
Αυτό ήταν το μεγαλείο του οικουμενικού αυτού ανδρός.
Η αγάπη προς τους εχθρούς είναι η υπέρτατη μορφή ενότητας και αγάπης, η οποία επιτυγχάνεται μέσω της χάριτος του Τριαδικού Θεού.
Το βασικό και
αλάνθαστο κριτήριο της γνήσιας αγάπης προς τον άλλον και της
πνευματικής μας προόδου είναι η αντίδραση μας στην αποδοκιμασία ή στις
ύβρεις, κατά τον Άγιο Ιωάννη της Κλίμακος.
Και όπως
έλεγε και ο Νύσσης Γρηγόριος «καταδικάζοντας τον πλησίον σου,
καταδικάζεις τον εαυτό σου» (Γρηγορίου Νύσσης, λόγος 5ος, Εις την
Κυριακήν Προσευχήν ΕΠΕ Τόµ. 8ος Θεσσαλονίκη 1989, σελ. 116-117).
Η αγάπη του
άγγιζε και τους λαούς, που επισκεπτόταν κατά τακτά χρονικά διαστήματα ως
Πρόεδρος της Κυπριακής Δημοκρατίας και ως Αρχιεπίσκοπος Κύπρου.
Ένα από τα πολλά παραδείγματα έκφρασης της αγάπης λαού προς τον Μακάριο ήταν αυτό στην Κένυα.