Νικολόβαρβαρα:

  

Οι τρεις Άγιοι που φέρνουν τον χειμώνα
Στην ελληνική λαϊκή παράδοση, οι πρώτες μέρες του Δεκέμβρη είναι φορτωμένες με συμβολισμούς, ευχές και προαισθήματα. Από την 4η έως την 6η του μήνα τιμώνται διαδοχικά η Αγία Βαρβάρα, ο Άγιος Σάββας και ο Άγιος Νικόλαος — τα λεγόμενα Νικολόβαρβαρα, που θεωρούνται ως οι φύλακες του χειμώνα και προστάτες από τις δύσκολες μέρες που φέρνει.
Ο λαός πίστευε πως με τις τρεις αυτές γιορτές «μπαίνει για τα καλά ο χειμώνας». Γι’ αυτό και σε κάθε σπίτι άναβαν τις πρώτες μεγάλες φωτιές, έκλειναν καλά τα πορτοπαράθυρα και ετοίμαζαν τα χειμωνιάτικα φαγητά που ζέσταιναν σώμα και ψυχή.
«Της Βαρβάρας βράσε, του Σάββα σώσε και του Νικόλα κάτσε» έλεγαν οι παλιοί, για να θυμούνται πως η Αγία Βαρβάρα φέρνει την πρώτη ψύχρα, ο Άγιος Σάββας την αρρώστια που πρέπει να προφυλαχθεί, και ο Άγιος Νικόλαος την κακοκαιρία της θάλασσας.
Της Αγίας Βαρβάρας, στα πολλά μέρη της Ελλάδας έβραζαν την περίφημη «Βαρβάρα», ένα γλυκό χαμογελαστό συσπαστό βράσμα από στάρι, ξηρούς καρπούς και μέλι, για υγεία και τύχη στο σπίτι. Έλεγαν πως όποιος το μοιραστεί, δεν θα φοβηθεί αρρώστια όλο τον χρόνο.

Την επόμενη ημέρα, του Αγίου Σάββα, οι νοικοκυρές θυμιάτιζαν το σπίτι για ξόρκι και ευλογία, ενώ οι γεωργοί παρατηρούσαν τον καιρό, θεωρώντας ότι ο Σάββας προμηνούσε τη σκληράδα του χειμώνα.
Και τη 6η Δεκεμβρίου, του Αγίου Νικολάου, του προστάτη των θαλασσών, οι ψαράδες και ναυτικοί έκαναν τάματα και άναβαν κεριά, ζητώντας προστασία από τις φουρτούνες. Στα παράλια της Ελλάδας έλεγαν πως από του Αγιονικόλα «πιάνει το μεγάλο κρύο», γιατί ο άγιος στέλνει τα πρώτα βαριά κύματα του χειμώνα.
Οι Νικολόβαρβαρα, έτσι, δεν είναι απλώς τρεις γιορτές, αλλά ένα πέρασμα: μια μικρή ιερή γέφυρα που μεταφέρει τον κόσμο από το φθινόπωρο στη βαριά καρδιά του χειμώνα, με πίστη, έθιμα και ευχές για ζεστασιά, υγεία και ευλογία.
Ένα κομμάτι ζωντανής λαϊκής μνήμης, που από γενιά σε γενιά θυμίζει στους ανθρώπους πως, ακόμη κι όταν η φύση παγώνει, η παράδοση μάς κρατά ζεστούς.